Nằm ở phía Nam của tỉnh Hà Tĩnh, Khu kinh tế Vũng Áng với diện tích gần 22,800 ha, từ lâu đã được biết đến như một trong những biểu tượng của sự phát triển công nghiệp tại miền Trung Việt Nam. Quy hoạch tỉnh Hà Tĩnh thời kỳ 2021 -2030 tầm nhìn đến 2050 xác định rõ Khu kinh tế Vũng Áng là trung tâm động lực tăng trưởng của tỉnh Hà Tĩnh. Với một vị trí chiến lược kết nối giao thương thuận lợi và cơ sở hạ tầng ngày càng hoàn thiện, Khu kinh tế Vũng Áng đang dần khẳng định vai trò là động lực thúc đẩy phát triển kinh tế không chỉ cho Hà Tĩnh mà còn cho cả khu vực miền Trung và toàn quốc. Những tín hiệu lạc quan từ các dự án nghìn tỷ đang tạo ra những bước chuyển mình mạnh mẽ, mở ra cơ hội cho Khu kinh tế Vũng Áng phát triển bền vững trong tương lai.
Bản đồ quy hoạch Khu kinh tế Vũng Áng
Sau 19 năm thành lập, Khu kinh tế Vũng Áng đã trở thành điểm sáng về thu hút đầu tư, từng bước trở thành trung tâm công nghiệp trọng điểm của miền Trung. Đến nay, Khu kinh tế Vũng Áng có 150 dự án đầu tư, bao gồm 55 dự án có vốn đầu tư nước ngoài với tổng vốn đăng ký trên 16 tỷ USD và 95 dự án đầu tư trong nước với số vốn đăng ký gần 72 nghìn tỷ đồng. Gần đây nhất, hàng loạt dự án có vốn đầu tư lớn được chấp thuận đầu tư như Nhà máy Nhiệt điện Vũng Áng II, Nhà máy sản xuất Pin VinES, Nhà máy sản xuất Cell Pin Lithium VinES - Gotion, dự án Khu công nghiệp Vinhomes Vũng Áng và Nhà máy sản xuất ô tô điện VinFast, đặc biệt là Dự án đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng Khu Công nghiệp Vinhomes. Những dự án này không chỉ mang lại lợi ích kinh tế vượt trội mà còn góp phần nâng tầm vị thế, thúc đẩy phát triển xã hội bền vững cho địa phương.
Với tổng vốn đầu tư 2,2 tỷ USD, dự án Nhà máy Nhiệt điện Vũng Áng II là một trong những dự án BOT lớn nhất tại Việt Nam do Công ty TNHH Nhiệt điện Vũng Áng II (VAPCO) làm chủ đầu tư. Nhà máy có quy mô 2 tổ máy với tổng công suất 1.330MW, sử dụng than nhập khẩu từ Australia và Indonesia. Điểm nhấn của dự án là dây chuyền sản xuất áp dụng công nghệ siêu tới hạn (Ultra-Supercritical) - một bước tiến vượt bậc trong ngành năng lượng, giúp tăng hiệu suất phát điện lên đến 42-43%, giảm tiêu hao nhiên liệu và phát thải khí nhà kính so với công nghệ truyền thống. Dự kiến dự án sẽ vận hành thương mại vào tháng 6/2025 (tổ máy 1) và tháng 10/2025 (tổ máy 2). Nhà máy Nhiệt điện Vũng Áng II không chỉ đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia mà còn tạo việc làm cho hàng trăm lao động, tăng thu ngân sách địa phương và thúc đẩy phát triển hạ tầng khu vực.
Nhà máy Nhiệt điện Vũng Áng II
Trong lĩnh vực công nghệ cao, dự án Nhà máy sản xuất Pin VinES (vốn đầu tư hơn 4.000 tỷ VND) và Nhà máy sản xuất Cell Pin Lithium VinES - Gotion (gần 6.330 tỷ VND) là những bước tiến lớn trong việc nội địa hóa chuỗi cung ứng pin cho xe điện. Cả hai nhà máy đều áp dụng dây chuyền tự động hóa tiên tiến, đạt tỷ lệ tự động trên 80%, nhập khẩu công nghệ từ Mỹ, châu Âu và Trung Quốc. Những dự án này không chỉ giúp Việt Nam giảm phụ thuộc vào nguồn pin nhập khẩu mà còn tạo hàng nghìn việc làm, thúc đẩy đào tạo nhân lực chất lượng cao và góp phần vào xu hướng năng lượng xanh toàn cầu.
Bên trong Nhà máy sản xuất Pin VinES.
Dự án đầu tư xây dựng và kinh doanh kết cấu hạ tầng Khu công nghiệp Vinhomes Vũng Áng được Thủ tướng Chính phủ chấp thuận chủ trương đầu tư vào tháng 7/2024, do Công ty cổ phần đầu tư khu công nghiệp Vinhomes làm chủ đầu tư có quy mô sử dụng đất là 964,84 ha. Tổng vốn đầu tư của dự án 13.276,491 tỷ đồng, trong đó vốn góp của nhà đầu tư là 1.991,473 tỷ đồng. Dự án được triển khai sẽ là động lực quan trọng giúp khu vực này thu hút thêm nhiều nhà đầu tư chiến lược, nhà đầu tư thứ cấp vào Khu kinh tế Vũng Áng, đồng thời thúc đẩy sự phát triển của các ngành công nghiệp phụ trợ và nâng cao chất lượng sống cho người dân địa phương. Cùng với các dự án công nghiệp khác, Vinhomes Vũng Áng sẽ góp phần tạo nên một khu vực kinh tế năng động, hiện đại, đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế.
Một trong những điểm nhấn đáng chú ý nhất trong thời gian gần đây tại khu kinh tế Vũng Áng chính là dự án Nhà máy sản xuất ô tô điện VinFast, một phần trong chiến lược của Tập đoàn VinGroup nhằm phát triển ngành công nghiệp ô tô điện tại Việt Nam. Dự án có tổng vốn đầu tư 7.300 tỷ đồng, có quy mô lớn nhất Đông Nam Á, được xây dựng trên diện tích hơn 36 ha tại KKT Vũng Áng, do Công ty CP Đầu tư Khu công nghiệp Vinhomes Hà Tĩnh làm chủ đầu tư và cho VinFast thuê dài hạn. Theo kế hoạch, nhà máy VinFast Hà Tĩnh sẽ khánh thành giai đoạn 1 vào tháng 7/2025. Khi đi vào hoạt động, nhà máy sẽ tạo việc làm cho 6.000 lao động, có thể tăng lên 15.000 lao động ở các giai đoạn tiếp theo. Dự án này không chỉ góp phần nâng cao giá trị gia tăng cho nền kinh tế mà còn đánh dấu bước ngoặt quan trọng trong chiến lược phát triển giao thông xanh của Việt Nam.
Bấm nút khởi động dự án Nhà máy Sản xuất ô tô điện VinFast
Những tín hiệu tích cực từ các dự án lớn tại khu kinh tế Vũng Áng không chỉ là niềm vui lớn đối với người dân địa phương mà còn là minh chứng cho một tương lai sáng lạng hơn cho khu vực miền Trung. Hoạt động của các dự án đầu tư đã góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của địa phương, giải quyết nhu cầu lao động và tăng thu ngân sách trên địa bàn. Thu ngân sách nhà nước năm 2024 của các khu kinh tế, khu công nghiệp ước đạt 10.000 tỷ đồng, đóng góp 56% tổng thu ngân sách toàn tỉnh. Với sự phát triển đồng bộ về hạ tầng, công nghiệp và dịch vụ, Khu kinh tế Vũng Áng đang dần trở thành trung tâm kinh tế trọng điểm của quốc gia, góp phần tạo ra động lực mới trong việc phát triển các ngành công nghiệp cao, công nghiệp xanh, công nghiệp chế biến và logistics.
Với sự cam kết mạnh mẽ từ Chính phủ, chính quyền địa phương và các nhà đầu tư, Khu kinh tế Vũng Áng hứa hẹn sẽ tiếp tục phát triển vượt bậc trong những năm tới. Đây sẽ là điểm sáng không chỉ trong bức tranh phát triển của tỉnh Hà Tĩnh mà còn là một trong những biểu tượng của sự đổi mới, sáng tạo và bền vững trong công cuộc xây dựng đất nước./.