Ngày 16/3/2026, Thủ tướng Chính Phủ vừa ban hành Quyết định số 439/QĐ-TTg về việc phê duyệt Điều chỉnh Quy hoạch chung xây dựng Khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Cầu Treo, tỉnh Hà Tĩnh đến năm 2045, nhằm khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế khu vực biên giới, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, tăng cường giao thương quốc tế và từng bước xây dựng khu kinh tế trở thành động lực phát triển của khu vực Bắc Trung Bộ.

Theo Quyết định, Khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Cầu Treo có tổng diện tích tự nhiên là 56.685 ha, gồm 3 đơn vị hành chính: xã Sơn Kim 1, xã Sơn Kim 2 và xã Sơn Tây thuộc tỉnh Hà Tĩnh. Khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Cầu Treo có ranh giới: Phía Bắc: giáp xã Sơn Hồng; Phía Nam: giáp xã Vũ Quang; Phía Đông: giáp xã Sơn Giang; Phía Tây: giáp tỉnh Bolikhămxay, Cộng hòa dân chủ nhân dân Lào. Vùng lõi của khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Cầu Treo gồm 09 phân khu với diện tích khoảng 23.411 ha. Thời hạn quy hoạch được xác định theo hai giai đoạn: Giai đoạn ngắn hạn đến năm 2030; Giai đoạn dài hạn đến năm 2045.

Khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Cầu Treo

Khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Cầu Treo sẽ trở thành cửa ngõ giao thương quốc tế và đầu mối giao thông quan trọng trong nước và quốc tế trên hành lang kinh tế Đông Tây. Đồng thời là khu kinh tế tổng hợp đa ngành, đa lĩnh vực, bao gồm: thương mại - dịch vụ - logistics - du lịch - nông lâm nghiệp - công nghiệp và đô thị. Quy hoạch xác định đây sẽ là trung tâm văn hóa, dịch vụ du lịch của tỉnh Hà Tĩnh và vùng Bắc Trung Bộ, có cơ sở hạ tầng kỹ thuật và xã hội đồng bộ, hiện đại, có vị trí quan trọng về an ninh - quốc phòng.

Theo dự báo phát triển, quy mô dân số đến năm 2030 khoảng 32.700 người và đến năm 2045 khoảng 60.000 người. Các chỉ tiêu sử dụng đất và hạ tầng kỹ thuật phù hợp với Quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia về Quy hoạch xây dựng (QCVN 01:2021/BXD), các điều kiện đặc thù và đáp ứng yêu cầu phát triển của Khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Cầu Treo.

Về chiến lược phát triển, quy hoạch tập trung vào 05 chiến lược chủ đạo: Thúc đẩy giao lưu thương mại Việt Nam - Lào (phát triển Khu hợp tác kinh tế biên giới Hà Tĩnh - Bolikhămxay với quy mô là toàn bộ Khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Cầu Treo, phát triển theo mô hình đối xứng, bao gồm các chức năng như: khu công nghiệp, khu thương mại, dịch vụ, đô thị, hành chính và các cửa kiểm soát; mở rộng và nâng cao năng lực giao thương ngay tại cửa khẩu; phát triển cảng cạn Cầu Treo). Củng cố và nâng cao giá trị thương hiệu của Cầu Treo gắn với một khu trung tâm nông, lâm nghiệp công nghệ cao, có giá trị cảnh quan góp phần thúc đẩy phát triển du lịch sinh thái. Thúc đẩy phát triển du lịch cửa khẩu và du lịch sinh thái gắn với các yếu tố đặc trưng của khu vực Cầu Treo. Phát triển công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp, sản xuất kinh doanh gắn với chức năng cửa khẩu và chế biến phục vụ cho sản xuất nông lâm nghiệp và logistics. Chiến lược về xã hội - văn hoá - nhân văn, đảm bảo hài hoà lợi ích và phát huy tổng hợp tiềm năng của các thành phần kinh tế trong quá trình phát triển.

Định hướng phát triển không gian Khu kinh tế dựa trên các yếu tố sinh thái, cảnh quan tự nhiên kết hợp với hệ thống cây xanh và không gian mở công cộng, hình thành mạng lưới hạ tầng xanh nhằm kết nối, kiểm soát và nâng cao giá trị các khu vực phát triển. Chú trọng bảo tồn hành lang cây xanh, không gian ven sông, mặt nước và tạo thêm các khu cây xanh - không gian công cộng trong khu dân cư, bảo đảm an toàn, thuận lợi cho người dân tiếp cận.

Phát triển các khu đô thị mới theo mô hình đô thị hỗn hợp, đặc biệt tại khu vực ven sông Ngàn Phố. Đối với khu vực hiện hữu, tập trung cải tạo, chỉnh trang, nâng cao chất lượng sống của người dân, hạn chế giải tỏa, đồng thời bổ sung quỹ đất phát triển phù hợp gắn với các khu dân cư hiện có. Khuyến khích phát triển nông nghiệp công nghệ cao, du lịch sinh thái vùng đồi núi và tạo các không gian xanh kết nối giữa khu cũ và khu mới.

Các trọng tâm phát triển đô thị gồm: khu đô thị trung tâm hành chính - thương mại dịch vụ tại xã Sơn Tây; khu đô thị gắn với dịch vụ logistics tại khu vực cổng B; khu đô thị dịch vụ nước khoáng nóng Nước Sốt. Đồng thời, từng bước hoàn thiện mạng lưới giao thông, nâng cấp Quốc lộ 8 và đầu tư tuyến đường chính phía Nam sông Ngàn Phố.

Bản đồ Quy hoạch sử dụng đất trong Điều chỉnh Quy hoạch chung xây dựng Khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Cầu Treo, tỉnh Hà Tĩnh đến năm 2045

Theo quy hoạch, về kiến trúc phát triển không gian Khu kinh tế được chia thành 09 phân khu gồm: Khu vực đô thị cửa ngõ Khu kinh tế là khu dân cư cửa ngõ Khu kinh tế, công nghiệp - thương mại, dịch vụ - logistics; Khu dân cư trung tâm xã Sơn Tây; Khu đô thị trung tâm Khu kinh tế Tính chất: là trung tâm hành chính, thương mại, dịch vụ dân cư hỗn hợp của Khu kinh tế; Khu vực dân cư mật độ thấp gắn với các hoạt động sản xuất nông lâm nghiệp là khu vực dân cư nông thôn phát triển nông nghiệp kết hợp trang trại sinh thái, dịch vụ du lịch; Khu dân cư xã Sơn Kim 1 là khu vực dân cư nông thôn hiện hữu ổn định, phát triển trên cơ sở cải tạo chỉnh trang; Khu dân cư gắn với khu công nghiệp Đại Kim; Khu dân cư, công nghiệp, thương mại, dịch vụ Đá Mồng - xã Sơn Kim 2; Khu đô thị, dịch vụ, du lịch sinh thái Nước Sốt và vùng phụ cận; Khu vực cửa khẩu quốc tế Cầu Treo là khu vực cửa khẩu Việt Nam - Lào, trung tâm giao thương, thương mại dịch vụ, kết hợp điểm dừng chân.

Về hạ tầng kỹ thuật, quy hoạch xác định nâng cấp, cải tạo tuyến quốc lộ 8 - trục giao thông huyết mạch kết nối khu kinh tế; đầu tư các tuyến đường chính phía Nam sông Ngàn Phố; phát triển hệ thống giao thông nội khu, cảng cạn Cầu Treo với quy mô khoảng 10 ha nhằm thúc đẩy hoạt động xuất nhập khẩu. Bên cạnh đó, hệ thống cấp nước, cấp điện, thoát nước, xử lý nước thải và quản lý chất thải rắn sẽ được đầu tư đồng bộ theo tiêu chuẩn hiện đại, đảm bảo yêu cầu phát triển bền vững và bảo vệ môi trường.

Việc phê duyệt điều chỉnh quy hoạch chung xây dựng Khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Cầu Treo đến năm 2045 là cơ sở quan trọng để thu hút đầu tư, phát huy lợi thế cửa khẩu quốc tế, thúc đẩy phát triển thương mại, dịch vụ, logistics, du lịch và công nghiệp. Qua đó góp phần xây dựng khu kinh tế trở thành trung tâm giao thương năng động trên tuyến hành lang kinh tế Đông - Tây, đóng góp tích cực vào sự phát triển kinh tế - xã hội của Hà Tĩnh và khu vực Bắc Trung Bộ trong thời gian tới./.